తెలంగాణలో వ్యాపారం ప్రారంభించడం

ముందుగా, వ్యాపార స్వరూపం ఎంచుకోండి

ఆ తర్వాత వచ్చే దాదాపు ప్రతిదీ — ఏమి నమోదు చేసుకోవాలి, ఏమి దాఖలు చేయాలి, పన్ను ఎలా పడుతుంది — ఈ ఒక్క నిర్ణయంపైనే ఆధారపడి ఉంటుంది. సాధారణంగా ఉండే నాలుగు ఎంపికలు:

ఏకవ్యక్తి యాజమాన్యం లేదా నమోదు కాని భాగస్వామ్యం దశ 1ను పూర్తిగా దాటవేసి దశ 2 నుంచి ప్రారంభిస్తాయి. మిగిలినవన్నీ ముందుగా కార్పొరేట్ వ్యవహారాల మంత్రిత్వ శాఖ ద్వారా వెళ్లాలి.

దశ 1 — కంపెనీ నమోదు

కంపెనీ నమోదు కేంద్ర ప్రక్రియ; రాష్ట్ర ప్రక్రియ కాదు. తెలంగాణకు ప్రత్యేకంగా కంపెనీ రిజిస్ట్రీ అంటూ ఏదీ లేదు — నమోదు కార్పొరేట్ వ్యవహారాల మంత్రిత్వ శాఖ వద్ద జరుగుతుంది; కంపెనీ కేవలం తన రిజిస్టర్డ్ కార్యాలయ చిరునామాను తెలంగాణలో నమోదు చేస్తుంది.

1. డిజిటల్ సంతకం ధ్రువీకరణ పత్రం (DSC) పొందండి

   ప్రతిపాదిత ప్రతి డైరెక్టర్‌కూ దాఖలాలపై సంతకం చేయడానికి DSC అవసరం. వీటిని MCA కాదు, లైసెన్స్ పొందిన సర్టిఫైయింగ్ అథారిటీలు జారీ చేస్తాయి.

2. పేరు రిజర్వ్ చేయండి — SPICe+ పార్ట్ A

   MCA పోర్టల్‌లోని SPICe+ ఫారం పార్ట్ A ద్వారా ప్రతిపాదిత పేర్లను సమర్పించండి. పేరుపై స్పష్టత ఉంటే పార్ట్ A, పార్ట్ B రెండింటినీ ఒకేసారి దాఖలు చేయవచ్చు — ఇదే వేగవంతమైన మార్గం.

3. స్థాపన — SPICe+ పార్ట్ B

   ఒకే సమీకృత దాఖలుతో దాదాపు అన్నీ పూర్తవుతాయి: మెమోరాండం & ఆర్టికల్స్ ఆఫ్ అసోసియేషన్, డైరెక్టర్ ఐడెంటిఫికేషన్ నంబర్లు, PAN, TAN, EPFO, ESIC నమోదు, వృత్తి పన్ను నమోదు, ఐచ్ఛికంగా GSTIN, అలాగే అనుసంధానిత AGILE-PRO-S ఫారం ద్వారా బ్యాంక్ ఖాతా ప్రారంభం.

   ఆమోదం లభించాక CIN‌తో కూడిన ఇన్‌కార్పొరేషన్ సర్టిఫికెట్ అందుతుంది.

ఆధారం: కార్పొరేట్ వ్యవహారాల మంత్రిత్వ శాఖ; భారతదేశమంతటా SPICe+ను ఏకైక నమోదు ఫారంగా అది నిర్వహిస్తుంది.

దశ 2 — పన్ను & MSME నమోదు

జీఎస్‌టీ (GST)

నిర్దేశిత టర్నోవర్ పరిమితిని దాటిన తర్వాత నమోదు తప్పనిసరి — తెలంగాణ వంటి సాధారణ-కేటగిరీ రాష్ట్రంలో స్థూలంగా వస్తువులకు ₹40 లక్షలు, సేవలకు ₹20 లక్షలు. అంతర్రాష్ట్ర సరఫరా చేసినా, ఈ-కామర్స్ ఆపరేటర్ ద్వారా విక్రయించినా టర్నోవర్‌తో సంబంధం లేకుండా వెంటనే నమోదు అవసరం. ఈ పరిమితులు, మినహాయింపులు మారుతుంటాయి కాబట్టి ఆగాలని నిర్ణయించుకునే ముందు జీఎస్‌టీ పోర్టల్‌లో ప్రస్తుత స్థితిని నిర్ధారించుకోండి.

ఉద్యమ్ — MSME నమోదు

ఉచితం, తక్షణం, PAN, ఆధార్ ఆధారంగా స్వీయ-ప్రకటనతో జరుగుతుంది; వ్యాపారం ఉన్నంత కాలం చెల్లుబాటు అవుతుంది. ఇది మిమ్మల్ని సూక్ష్మ, చిన్న లేదా మధ్యతరహాగా వర్గీకరిస్తుంది; ప్రాధాన్య రంగ రుణాలు, CGTMSE కింద పూచీకత్తు రహిత రుణాలు, ముఖ్యంగా చాలా తెలంగాణ ప్రోత్సాహక పథకాలకు అర్హతను ఇది తెరుస్తుంది.

దశ 3 — తెలంగాణ నమోదులు

నిజంగా రాష్ట్ర స్థాయి బాధ్యతలు ఇవే; కంపెనీగా నమోదు చేసుకున్నా చేసుకోకపోయినా ఇవి వర్తిస్తాయి.

• షాప్స్ & ఎస్టాబ్లిష్‌మెంట్స్ నమోదు — తెలంగాణ షాప్స్ అండ్ ఎస్టాబ్లిష్‌మెంట్స్ చట్టం, 1988 కింద కార్యాలయం, దుకాణం, రెస్టారెంట్ — రాష్ట్రంలోని దాదాపు ప్రతి వాణిజ్య సంస్థకూ ఇది తప్పనిసరి. కార్యకలాపాలు ప్రారంభించిన 30 రోజుల్లోపు కార్మిక శాఖ ద్వారా చేయించుకోవాలి. కరెంట్ ఖాతా తెరవడానికి ముందు బ్యాంకులు దీన్ని సాధారణంగా అడుగుతాయి.
• ట్రేడ్ లైసెన్స్ — స్థానిక సంస్థ జారీ చేస్తుంది; నగరంలో చాలా వరకు గ్రేటర్ హైదరాబాద్ మున్సిపల్ కార్పొరేషన్, ఇతర ప్రాంతాల్లో సంబంధిత మున్సిపాలిటీ లేదా గ్రామ పంచాయతీ.
• వృత్తి పన్ను — యజమానులు వాణిజ్య పన్నుల శాఖ వద్ద నమోదు చేసుకోవాలి. SPICe+ ద్వారా నమోదైన కంపెనీకి వృత్తి పన్ను నమోదు ఆ దాఖలులోనే కలిసి ఉంటుంది.

దశ 4 — పారిశ్రామిక యూనిట్లు: TG-iPASS

ఫ్యాక్టరీ లేదా భూ వినియోగం, విద్యుత్, నీరు, కాలుష్య నియంత్రణ, ఫ్యాక్టరీ లైసెన్సింగ్ అనుమతులు అవసరమైన యూనిట్ ఏర్పాటు చేస్తుంటే, TS-iPASS చట్టం, 2014 ద్వారా ఏర్పాటైన సింగిల్ విండో ద్వారానే తెలంగాణ వీటన్నింటినీ నిర్వహిస్తుంది. ఒకే దరఖాస్తుతో సుమారు 23 శాఖలు దాదాపు 40 రకాల అనుమతులు జారీ చేస్తాయి; సంక్లిష్టతను బట్టి ప్రతిదానికీ ఒక రోజు నుంచి గరిష్ఠంగా ముప్ఫై రోజుల వరకు నిర్ణీత గడువు ఉంటుంది.

ఈ వ్యవస్థ రెండు దశలుగా ఉంటుంది: స్థాపనకు ముందు CFE (Common Formats for Establishment), కార్యకలాపాలు ప్రారంభించే ముందు CFO (Common Formats for Operation). నివారించగల పొరపాట్ల వల్ల దరఖాస్తులు తిరస్కరణకు గురికాకుండా రాష్ట్ర, జిల్లా స్థాయిలో ముందస్తు పరిశీలన అందుబాటులో ఉంటుంది; శాఖలు సందేహాలను ఒక్కసారి మాత్రమే, అదీ మూడు రోజుల్లోపే లేవనెత్తగలవు; జాప్యానికి కారణాలు తెలుసుకునే హక్కు దరఖాస్తుదారులకు ఉంటుంది.

ఆధారం: TS-iPASS చట్టం, 2014 (చట్టం నం. 3, 2014), తెలంగాణ సింగిల్ విండో పోర్టల్. రాష్ట్రం శాఖల ఉపసర్గలను మార్చిన తర్వాత ఈ వ్యవస్థను TS-iPASS అని, TG-iPASS అని రెండు రకాలుగానూ పిలుస్తున్నారు; రెండూ ఒకటే.

స్టార్టప్ గుర్తింపు & ప్రోత్సాహకాలు

DPIIT గుర్తింపు — కేంద్రం

స్టార్టప్ ఇండియా పోర్టల్ ద్వారా గుర్తింపు ఉచితం; పదేళ్ల లోపు వయసు, ₹100 కోట్ల లోపు టర్నోవర్ ఉన్న సంస్థలు, తమ వ్యాపారం వినూత్నమైనదని లేదా ఉన్నదానికంటే గణనీయంగా మెరుగైనదని చూపగలిగితే అర్హులు. ఈ గుర్తింపు ఆర్థికంగా విలువైన రెండింటిని తెరుస్తుంది: సెక్షన్ 80-IAC కింద మూడేళ్ల ఆదాయపు పన్ను మినహాయింపు (దీనికి వేరే దరఖాస్తు; ఎంపిక చేసినవారికే మంజూరు), అలాగే పెట్టుబడిదారుల నుంచి సమీకరించిన నిధులపై సెక్షన్ 56(2)(viib) కింద ఏంజెల్ ట్యాక్స్ మినహాయింపు.

స్టార్టప్ తెలంగాణ — రాష్ట్రం

రాష్ట్రం తనదైన గుర్తింపు, సహకార విధానాన్ని నిర్వహిస్తుంది — ప్రచురితమైన విధానాలు, ఇంక్యుబేటర్ల నెట్‌వర్క్, ప్రోత్సాహక పథకాలతో. తెలంగాణ MSME విధానం 2024 ఐదేళ్లలో ₹600 కోట్లు కేటాయిస్తూ, ప్రతి జిల్లాకూ ఒక పారిశ్రామిక పార్కును, ఔటర్ రింగ్ రోడ్డు–రీజినల్ రింగ్ రోడ్డు మధ్య పలు MSME పార్కులను ప్రతిపాదించింది.

ఇంక్యుబేటర్లు & సహకారం

• టీ-హబ్ (T-Hub) — హైదరాబాద్ మాదాపూర్‌లోని రాష్ట్ర ప్రధాన ఇన్నోవేషన్ కేంద్రం; ఇంక్యుబేషన్, యాక్సిలరేషన్ కార్యక్రమాలతో పాటు కార్పొరేట్, పెట్టుబడిదారుల అనుసంధానాలను నిర్వహిస్తుంది.
• వీ-హబ్ (WE Hub) — మహిళా పారిశ్రామికవేత్తల కోసం భారతదేశంలో మొట్టమొదటి రాష్ట్ర నేతృత్వ ఇంక్యుబేటర్; ఆలోచన దశ నుంచి విస్తరణ వరకు సాంకేతిక, ఆర్థిక, విధానపరమైన సహకారం అందిస్తుంది.
• విస్తృత నెట్‌వర్క్ — వీటికి మించి రంగాలవారీ, జిల్లా స్థాయి కేంద్రాలతో సహా గుర్తింపు పొందిన రాష్ట్ర ఇంక్యుబేటర్ల జాబితాను స్టార్టప్ తెలంగాణ నిర్వహిస్తుంది.

అధికారిక పోర్టళ్లు ఒక్కచోట

కింది ప్రతి లింక్ ప్రభుత్వ లేదా రాష్ట్ర సంస్థ పోర్టలే. వీటిలో ఏదీ మధ్యవర్తి రుసుము వసూలు చేయదు.

ఈ పేజీ ఒక సాధారణ మార్గదర్శి మాత్రమే; చట్టపరమైన, పన్ను లేదా వృత్తిపరమైన సలహా కాదు — పరిమితులు, రుసుములు, విధానాలు మారుతుంటాయి; మీ బాధ్యతలు మీ వ్యాపార స్వభావంపై ఆధారపడి ఉంటాయి. చర్య తీసుకునే ముందు ఎప్పుడూ అధికారిక పోర్టల్‌లో ప్రస్తుత స్థితిని నిర్ధారించుకోండి. Telangana.com ఒక స్వతంత్ర మార్గదర్శి; తెలంగాణ ప్రభుత్వంతో, కార్పొరేట్ వ్యవహారాల మంత్రిత్వ శాఖతో లేదా ఏ అధికారిక సంస్థతోనూ అనుబంధం లేదు; ఇక్కడ ఇచ్చిన పోర్టళ్ల నుంచి మాకు ఎలాంటి ప్రతిఫలం లేదు. తెలంగాణ ఆర్థిక వ్యవస్థ, రాష్ట్ర విశ్వవిద్యాలయాలు కూడా చూడండి. ఈ పేజీలోని సమాచారం చివరిసారిగా ఆగస్టు 2026లో సమీక్షించబడింది.